Polska

Szczegóły

  • Usługa: Tax
  • Rodzaj: Publikacje seryjne, Informacje o zmianach w przepisach
  • Data: 2012-07-18

Podatki

Doradcy podatkowi KPMG pomagają klientom w bezpiecznym ale i efektywnym rozliczaniu podatków.

Pytanie NSA dotyczące zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego 

TaxAlert

Trybunał Konstytucyjny w dniu 17 lipca 2012 r. rozpoznał pytanie prawne Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe i orzekł o niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).

 

Zawieszenie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego
Pobierz
Do otwarcia plików PDF potrzebny jest program Adobe Reader.

Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne dotyczące zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe, tj. zgodności z Konstytucją RP przepisu art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).

Występując z pytaniem prawnym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że ww. przepis narusza Konstytucję RP, gdyż dopuszcza zawieszenie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego bez równoczesnego nałożenia na organ skarbowy obowiązku poinformowania obywatela o wszczęciu postępowania o przestępstwo skarbowe.

Ponadto w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego samo zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania wprowadza obciążenia obywateli bez jednoczesnego wprowadzenia
jasnych zasad postępowania umożliwiających obywatelom dochodzenie swoich praw poprzez zaskarżenie tego zawieszenia z dniem wszczęcia postępowania karnego lub w sprawie o przestępstwo bądź wykroczenie skarbowe.

 

Trybunał Konstytucyjny udzielając odpowiedzi na zgłoszone zapytanie prawne stwierdził, że art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr137, poz. 926 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r., w zakresie w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik nie jest informowany, do momentu uznania go za podejrzanego – jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W ustnym uzasadnieniu podjętego orzeczenia Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej narusza zasadę zaufania obywateli do państwa i prawa, gdyż do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego dochodzi bez wiedzy podatnika.

 

Podatnicy nie są informowani o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe (postępowanie w fazie in rem), a także nie posiadają informacji o umorzeniu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.

 

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego dopiero wszczęcie postępowania karnego skarbowego przeciwko osobie (postępowania w fazie in personam) ewentualnie mogłoby uzasadniać zawieszenie biegu terminu przedawnienia.

 

Trybunał Konstytucyjny formalnie oceniał art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 1 września 2005 r. Jednakże Trybunał Konstytucyjny w ustnym uzasadnieniu wskazał, że pomimo dwukrotnej nowelizacji przepisu, oceniana przez Trybunał norma, uznana za niezgodą z Konstytucją RP, nie zmieniała się wobec tego konieczna jest nowelizacja art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. 

 

Konsekwencje orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dla podatników

Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, że art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 997  .
 Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 r., w zakresie w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik nie jest informowany, do momentu uznania go za podejrzanego – jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, otwiera możliwość występowania o zmianę decyzji podatkowych wydanych z zastosowaniem ww. przepisu Ordynacji podatkowej. 

 

W przypadkach w jakich organy podatkowe wydały decyzje podatkowe po okresie przedawnienia powołując się na okoliczność wszczęcia postępowania wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, zachodzi podstawa do występowania o wznowienie postępowań podatkowych i odzyskiwania zapłaconych kwot zaległości podatkowych i odsetek od zaległości, wynikających z decyzji podatkowych.

 

Wznowienie postępowań podatkowych następuje w tym przypadku wyłącznie na wniosek podatnika wniesiony w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

TaxAlert - Biuletyn podatkowy wydawany ad hoc, kiedy tylko pojawi się ważna informacja z zakresu podatków. 

Zarejestruj się

Zarejestruj się, aby uzyskać dostęp do systemu subskrypcji. Możesz wybrać, które strony kpmg.com i publikacje chcesz subskrybować.
Jesteś już zarejestrowanym użytkownikiem? Zaloguj się

Zobacz także