Skapitalizowane odsetki kosztem uzyskania przychodów 

Skapitalizowane odsetki kosztem uzyskania przychodów w momencie zapłaty a nie kapitalizacji

W orzeczeniu z dnia 9 listopada 2011 roku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że skapitalizowane odsetki od pożyczek powinny być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów nie w momencie kapitalizacji, lecz dopiero w momencie zapłaty.

Wskazane orzeczenie nie wpisuje się w dotychczas przeważającą linię orzeczniczą prezentowaną przez sądy administracyjne oraz organy podatkowe, zgodnie z którą
skapitalizowane odsetki stanowiły koszty uzyskania przychodów w momencie kapitalizacji.

Przedmiot sporu dotyczył wykładni artykułu 16 ustępu 1 pkt 10 litery a oraz artykułu 16 ustępu 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych . Zgodnie z pierwszym przepisem, do kosztów uzyskania przychodów nie zalicza się wydatków na spłatę pożyczek (z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek).

Z kolei zgodnie z drugim przepisem, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, ale niezapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).Przed organami podatkowymi Spółka argumentowała, że w następstwie kapitalizacji zobowiązanie z tytułu odsetek wygasa i de facto dochodzi do ich zapłaty.

W opinii organu odwoławczego, skapitalizowane odsetki od pożyczki, jako naliczone na dany moment, nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów na podstawie artykułu 16 ustępu 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Sam fakt doliczenia odsetek nie czyni ich zapłaty. Organ powołał się również na zasadę kasową w rozpoznawaniu przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów z tytułu odsetek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę Spółki. Zdaniem Sądu, koszty uzyskania przychodów mogą stanowić dwie odrębne kategorie odsetek: odsetki skapitalizowane – określone na podstawie artykułu 16 ustępu 1 pkt 10 litery a) ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz odsetki naliczone (zapłacone) – określone w artykule 16 ustępu 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Sąd uznał, że literalne brzmienie artykułu 16 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie wskazuje na to, aby uznać odsetki za koszty uzyskania przychodów.

Powinny one być skapitalizowane oraz zapłacone. W swojej argumentacji Sąd odwołał się do artykułu 26 ustępu 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym wypłata oznacza wykonanie zobowiązania w jakiejkolwiek formie, w tym poprzez zapłatę, potrącenie lub kapitalizację odsetek.

Sąd stwierdził, że kapitalizację odsetek należy uznać za formę ich zapłaty, ponieważw przeciwnym razie płatnik nie byłby zobowiązany do pobrania podatku u źródła od tych odsetek.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wydatek na spłatę kredytu należy traktować jako wydatek o charakterze rzeczywistym. Jego zdaniem w momencie kapitalizacji odsetek, zobowiązanie odsetkowe staje się zobowiązaniem kapitałowym. Nie można tym samym uznać, że przestaje ono istnieć.

Ponadto, Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z argumentacją Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w kwestii odwołania się do artykułu 26 ustępu 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, z uwagi na różny zakres znaczeniowy pojęć wypłata oraz wydatek. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że artykuł 16 ustępu 1 pkt 10 litery a należy wiązać z artykułem 16 ustępu 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz artykułem 12 ustępu 4 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym do przychodów nie zalicza się kwot naliczonych, lecz nieotrzymanych odsetek od udzielonych pożyczek (kredytów).

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił tym samym stanowisko reprezentowane przez organ podatkowy. Jeżeli organy podatkowe będą stosować się do wykładni przepisów wskazanej w przywołanym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, podatnicy, którzy zaliczyli odsetki do kosztów uzyskania przychodów w momencie ich kapitalizacji a nie faktycznej zapłaty, mogą być narażeni na negatywne konsekwencje podatkowe z tego tytułu, w tym m.in. powstanie zaległości podatkowej czy nieprawidłowe ustalenie straty podatkowej.

Wskazane orzeczenie powinno być również brane pod uwagę przez podatników, którzy planują zaciągnięcie zobowiązań finansowych w przyszłości i zastanawiają się nad formą ich regulowania. W przypadku, gdyby chcieli Państwo
przedyskutować powyższe kwestie bardziej szczegółowo lub uzyskać informacje dotyczące naszych usług, uprzejmie prosimy o kontakt.